Toeslagen terugbetalen: zo voorkom je het
Veel Nederlanders ontvangen toeslagen zoals zorgtoeslag, huurtoeslag of kinderopvangtoeslag. Maar als je situatie verandert en je dat niet op tijd doorgeeft, kan het zijn dat je een deel moet terugbetalen. Dat is vervelend en soms lastig op te vangen.
Je leest waarom je soms moet terugbetalen, hoe je dat voorkomt en wat je kunt doen als het toch gebeurt.
Waarom moet je soms terugbetalen?
Toeslagen worden berekend op basis van een schatting van je inkomen en woonsituatie. Je ontvangt het bedrag als voorschot. Pas na afloop van het jaar berekent Dienst Toeslagen het definitieve bedrag. Als je meer hebt ontvangen dan waar je recht op had, moet je het verschil terugbetalen.
Dit zijn de belangrijkste oorzaken:
- Je inkomen is hoger dan je had opgegeven. Je bent meer gaan verdienen, of je had bij de aanvraag een te laag inkomen opgegeven. Daardoor was je voorschot te hoog.
- Je woonsituatie is veranderd. Je bent gaan samenwonen, getrouwd, uit elkaar gegaan of verhuisd. Dat kan invloed hebben op je recht op toeslagen.
- Je voldoet niet meer aan een voorwaarde. Bijvoorbeeld omdat je vermogen te hoog is geworden, of omdat je geen zorgverzekering meer hebt. Krijg je een toeslag waar je geen recht op hebt? Dan moet je die terugbetalen.
Veelvoorkomende situaties
In de praktijk zijn er een aantal situaties die vaak tot terugbetaling leiden. Herken je een van deze situaties? Dan is het verstandig om je toeslagen direct aan te passen.
Overwerk of bonus
Een bonus, eindejaarsuitkering of structureel overwerk verhoogt je jaarinkomen. Dat merk je niet altijd direct, maar het kan ervoor zorgen dat je over het hele jaar te veel toeslag hebt ontvangen.
Samenwonen of trouwen
Ga je trouwen of een geregistreerd partnerschap aan? Dan word je toeslagpartners. Ga je samenwonen zonder te trouwen? Dan word je alleen toeslagpartners in bepaalde situaties. Bijvoorbeeld als je samen een kind hebt, een samenlevingscontract bij de notaris hebt of samen een koopwoning hebt waar je allebei woont. Alle situaties staan op de pagina Toeslagpartner van Dienst Toeslagen. Twijfel je? Gebruik het hulpmiddel Heb ik een toeslagpartner?
Heb je een toeslagpartner? Dan telt het inkomen van je partner mee. Daardoor kan je recht op toeslag dalen of helemaal vervallen.
Scheiding
Bij een scheiding verandert je toeslagpartner en mogelijk je inkomen. Je kunt recht krijgen op meer toeslag, maar ook op minder. Geef de wijziging op tijd door.
Je kind gaat werken of het huis uit
Gaat je kind werken of het huis uit? Dan verandert je huishouden. Dat kan gevolgen hebben voor je huurtoeslag en je kindgebonden budget. Voor huurtoeslag telt van een kind onder de 23 het inkomen boven € 6.218 per jaar mee (2026).
Meer uren gaan werken
Van parttime naar fulltime, of van drie naar vier dagen per week. Je inkomen stijgt, waardoor je minder recht hebt op toeslagen.
Verhuizing
Als je verhuist naar een duurdere of goedkopere woning, verandert je huurtoeslag. Bij een hogere huur kun je meer huurtoeslag krijgen. Sinds 2026 is er geen maximale huur meer: ook bij een huur boven € 932,93 per maand kun je huurtoeslag krijgen, als je aan de andere voorwaarden voldoet. De toeslag wordt dan berekend tot dat bedrag. Is iedereen in huis jonger dan 21, zonder kind of handicap? Dan is dat € 498,20.
Zo voorkom je terugbetalen
Je kunt de kans op terugbetalen een stuk kleiner maken. Dienst Toeslagen geeft daarvoor 3 tips. Ze gelden voor alle toeslagen: zorgtoeslag, huurtoeslag, kinderopvangtoeslag en kindgebonden budget.
1. Check of je inkomen klopt
Je toeslag is een voorschot. Dienst Toeslagen rekent met het inkomen dat jij opgeeft. Hoe lager dat inkomen, hoe hoger je toeslag. Geef je een te laag inkomen op? Dan krijg je elke maand te veel. Na afloop van het jaar ziet Dienst Toeslagen je echte inkomen. Het bedrag dat je te veel kreeg, moet je dan terugbetalen.
Check je inkomen daarom regelmatig. Bijvoorbeeld na een loonsverhoging. Ben je zzp'er? Doe het dan bij elke btw-aangifte. Verandert jouw inkomen of dat van je toeslagpartner? Pas het bedrag aan in Mijn Toeslagen.
Je geeft je toetsingsinkomen op voor het hele jaar. Dat is nooit je netto-inkomen. Reken het uit met het hulpmiddel Bereken het toetsingsinkomen van Dienst Toeslagen. Tel een bonus, dertiende maand of overwerk mee.
Twijfel je tussen 2 bedragen? Bijvoorbeeld omdat je niet weet of je een bonus krijgt. Vul dan het hogere bedrag in. Je krijgt dan per maand iets minder toeslag. Had je recht op meer? Dan krijg je het verschil na afloop van het jaar, bij de definitieve berekening. Je loopt dus niets mis.
2. Geef wijzigingen meteen door
Verandert er iets in je leven? Geef het meteen door in Mijn Toeslagen. Denk aan samenwonen, uit elkaar gaan, verhuizen, een andere huur of minder uren kinderopvang. Dan past Dienst Toeslagen je voorschot op tijd aan. Kreeg je al te veel? Dan kan Dienst Toeslagen dat vaak verrekenen met de toeslag die je nog krijgt. Zo krijg je minder snel aan het eind van het jaar een rekening.
3. Check of je aan de voorwaarden voldoet
Doe dat bij je aanvraag en bij elke verandering in je leven. Kijk bijvoorbeeld naar je vermogen, wie er bij je woont, je huur, je zorgverzekering en je kinderopvang. Krijg je toeslag waar je geen recht op hebt? Dan moet je die terugbetalen. Dat bedrag kan flink oplopen. De voorwaarden staan op onze pagina's over zorgtoeslag, huurtoeslag, kinderopvangtoeslag en kindgebonden budget.
Hulp nodig?
Weet je niet zeker of je gegevens kloppen? Bel gratis de BelastingTelefoon: 0800-0543. Je kunt ook een afspraak maken aan de balie. Hulp in je buurt vind je bij een hulppunt, zoals een welzijnsorganisatie of een buurtteam.
Wat als je moet terugbetalen?
Moet je toch terugbetalen? Dit zijn de stappen.
1. Kijk wat voor brief je hebt
Staat bovenaan "Voorschotbeschikking"? Dan moet je altijd terugbetalen, ook een klein bedrag. Heb je in 2026 de definitieve berekening over 2025 gekregen? Dan hoef je € 121 of minder niet terug te betalen. Die grens geldt per toeslag.
2. Betaal in een keer
Kun je het hele bedrag betalen? Gebruik de betaalgegevens uit je brief. Of log met DigiD in op Overzicht betalen en ontvangen en betaal met iDEAL. Dienst Toeslagen heeft een nieuw rekeningnummer bij de Rabobank. Neem het nummer daarom altijd over uit je brief. Heb je toch naar het oude ING-nummer betaald? Dan wordt je betaling nog gewoon verwerkt.
3. Of betaal in delen, in maximaal 24 maanden
Lukt het niet in een keer? Dan betaal je terug in maximaal 24 maanden. Je hoeft daarvoor niets aan te vragen en niet te bellen. Je kiest zelf het aantal maanden. In je brief staat het laagste bedrag dat je per maand moet betalen. Betaal je in delen? Dan betaal je rente. Sinds 1 januari 2026 is dat 4,3%.
4. Houd je te weinig over? Vraag een persoonlijke regeling
Houd je bij terugbetalen in 24 maanden te weinig over om van te leven? Vraag dan een persoonlijke betalingsregeling aan. Je betaalt dan een lager bedrag per maand. Dienst Toeslagen kijkt naar je inkomsten, bezittingen, uitgaven en schulden. Aanvragen kan online, met het formulier per post of aan de balie. Wil je samen met je toeslagpartner een regeling aanvragen? Dat kan nu alleen met het formulier per post. Binnen 8 weken krijg je een brief met het besluit. Zolang je aanvraag loopt, hoef je niet terug te betalen.
Heb je bezit dat je moeilijk kunt verkopen, zoals een eigen huis? Dan kun je langer uitstel krijgen, tot 72 maanden. Je hoeft je huis dan niet te verkopen. Dienst Toeslagen belt je als dat voor jou kan. Heb je bij zo'n regeling de laatste termijn betaald? Dan hoef je wat er nog openstaat niet meer te betalen. Dienst Toeslagen mag het nog wel verrekenen met een eenmalige teruggave van toeslag of inkomstenbelasting, tot 3 jaar na de regeling.
5. Of laat het verrekenen met een andere toeslag
Krijg je nog een andere toeslag, zoals kindgebonden budget? Bel dan Dienst Toeslagen (0800-0543, gratis). Je kunt vragen om het bedrag daarmee te verrekenen. Je krijgt dan de rest van het jaar elke maand wat minder toeslag.
Kom je in de problemen?
Kom je door de terugbetaling in de problemen? Bel Dienst Toeslagen (0800-0543, gratis) en vraag welke mogelijkheden er voor jouw situatie zijn.
Hulp bij geldzorgen
Heb je meer schulden? Je gemeente kan je helpen met schuldhulpverlening. Gratis en anoniem hulp bij geldzorgen vind je ook via Geldfit.nl.
Tips per toeslag
Zorgtoeslag
De zorgtoeslag hangt af van je inkomen en dat van je eventuele toeslagpartner. Als je een salarisverhoging krijgt of je partner gaat werken, controleer dan of je nog recht hebt. De inkomensgrens voor zorgtoeslag ligt voor alleenstaanden rond € 40.857 (2026).
Huurtoeslag
Geef een huurverhoging of huurverlaging altijd door: je huur bepaalt de hoogte van je toeslag. Sinds 2026 verlies je je huurtoeslag niet meer als je huur boven € 932,93 per maand uitkomt. De toeslag wordt dan berekend tot dat bedrag. Reken je nieuwe bedrag uit met de huurtoeslag-calculator.
Kinderopvangtoeslag
Je krijgt kinderopvangtoeslag voor maximaal 230 uur per maand per kind. Dat hangt niet af van hoeveel uur je werkt. Stop je met werken? Dan heb je nog 3 maanden recht. Geef dat zo snel mogelijk door. Geef ook door als je kind minder uren naar de opvang gaat, bijvoorbeeld omdat het naar school gaat.
Ken je iemand voor wie dit ook handig is?
Bronnen
- Toeslagen terugbetalen – Toeslagen.nl
- Kan ik een betalingsregeling krijgen? – Dienst Toeslagen
- Klein bedrag aan toeslag terugbetalen – Dienst Toeslagen
- Hoe voorkom ik dat ik moet terugbetalen? – Dienst Toeslagen
- Persoonlijke betalingsregeling – Dienst Toeslagen
- Ik heb niet op tijd betaald. Wat nu? – Dienst Toeslagen
- Toeslagpartner – Dienst Toeslagen