Ga naar inhoud
Gratis en onafhankelijk, sinds 2014
Belastinghelden.nl

Erfbelasting: veelgestelde vragen

In 2026 erft een partner € 828.035 belastingvrij, een kind € 26.230 en een broer, zus of vriend € 2.769. Daarboven betaal je erfbelasting: 10% tot 40%, afhankelijk van je relatie tot de overledene. Hieronder vind je antwoorden op de meestgestelde vragen over erven, met de bedragen van 2025 en 2026.

door Belastinghelden

Hoeveel mag ik belastingvrij erven in 2026?

Dat hangt af van je relatie tot de overledene. In 2026 erft een echtgenoot of partner € 828.035 belastingvrij, een kind of kleinkind € 26.230, een ouder € 62.110 (samen, als beide ouders erven en elkaars partner zijn) en alle andere erfgenamen, zoals een broer, zus of vriend, € 2.769. Voor een kind met een beperking geldt onder voorwaarden een verhoogde vrijstelling van € 78.671.

In 2025 waren de bedragen iets lager: € 804.698 voor een partner en € 25.490 voor een kind. Bekijk alle bedragen en voorwaarden op de pagina vrijstellingen erfbelasting.

Hoeveel erfbelasting betaal ik als kind?

Als kind heb je in 2026 een vrijstelling van € 26.230. Over het deel daarboven betaal je 10% erfbelasting tot een belast bedrag van € 158.669 en 20% daarboven. Dat geldt ook voor stief- en pleegkinderen.

Een voorbeeld: erf je in 2026 € 100.000 van je moeder, dan is € 73.770 belast en betaal je € 7.377 erfbelasting. Bereken je eigen situatie met de erfbelasting rekentool of bekijk het uitgewerkte rekenvoorbeeld.

Betaalt de langstlevende partner erfbelasting?

Meestal niet of weinig. De partnervrijstelling is in 2026 € 828.035, veruit de hoogste vrijstelling. Pas boven dat bedrag betaalt de partner 10% (en 20% voor zover het belaste deel boven € 158.669 komt).

Let op twee dingen. Krijg je door het overlijden een nabestaandenpensioen of een lijfrente waarvan de premies aftrekbaar waren? Dan wordt je vrijstelling lager. Dat geldt ook voor een netto pensioen of een netto lijfrente, maar niet voor AOW of Anw.

De Belastingdienst rekent dat zo uit: het pensioen per jaar keer een getal dat hoort bij je leeftijd. Daar gaat 30% af. De helft van wat overblijft, gaat van je vrijstelling af. Een voorbeeld: je bent 64 en krijgt € 12.000 per jaar. Dan daalt je vrijstelling met € 42.000. Er blijft altijd minstens € 213.915 over (2026).

En bij de wettelijke verdeling schiet de langstlevende de erfbelasting over de erfdelen van de kinderen meestal direct voor.

Hoeveel erfbelasting betaalt een kleinkind?

Een kleinkind heeft in 2026 dezelfde vrijstelling als een kind (€ 26.230), maar betaalt een hoger tarief: 18% over het belaste bedrag tot € 158.669 en 36% daarboven.

Een voorbeeld: erft je kleinkind in 2026 € 50.000 via je testament, dan is € 23.770 belast en betaalt het € 4.279 erfbelasting. Een achterkleinkind betaalt hetzelfde tarief, maar heeft een veel lagere vrijstelling: € 2.769.

Wat betaal ik als broer, zus of vriend van de overledene?

Broers, zussen, vrienden en verre familie vallen in de groep overige erfgenamen. In 2026 is de vrijstelling € 2.769 en betaal je 30% erfbelasting over het belaste bedrag tot € 158.669 en 40% daarboven. Ook ouders die van hun kind erven betalen dit tarief, al is hun vrijstelling hoger: € 62.110. Erven beide ouders en zijn zij elkaars partner? Dan geldt dat bedrag voor hen samen.

Een voorbeeld: erf je in 2026 € 25.000 van je broer, dan is € 22.231 belast en betaal je € 6.669 erfbelasting, effectief 26,7%.

Wanneer moet ik aangifte erfbelasting doen?

Overlijdt iemand in 2026 of later? Dan moet de aangifte erfbelasting binnen 20 maanden na het overlijden binnen zijn. Deze termijn is per 1 januari 2026 verruimd. Uitstel kan dan alleen in uitzonderlijke situaties, één keer, en pas vanaf mei 2027.

Voor een overlijden in 2025 gold 8 maanden. Die termijn is voorbij. Heb je uitstel gekregen? Dan geldt de datum in de uitstelbrief. Geen uitstel en nog geen aangifte gedaan? Doe dan zo snel mogelijk aangifte. Over de tijd na de 8 maanden rekent de Belastingdienst belastingrente, ook als je uitstel hebt.

Erft iemand meer dan zijn of haar vrijstelling? Dan moeten alle erfgenamen aangifte doen, ook zonder aangiftebrief. Is er een executeur? Dat is de persoon die in het testament is aangewezen om de erfenis af te wikkelen. Die doet de aangifte voor iedereen. De Belastingdienst stuurt binnen 4 maanden na het overlijden een brief. Daarin staat of er aangifte nodig is.

Over welke waarde betaal ik erfbelasting bij een huis?

Voor een geërfde woning geldt de WOZ-waarde, niet de verkoopprijs. Je mag daarbij kiezen tussen de WOZ-waarde van het jaar van overlijden en die van het jaar erna. In een stijgende huizenmarkt is de oudere (lagere) WOZ-waarde meestal het voordeligst.

Een eventuele hypotheek op de woning trek je af van de erfenis. Voor de rest van de erfenis, zoals spaargeld en beleggingen, geldt de waarde op de dag van overlijden.

Kan ik erfbelasting besparen?

De bekendste manier is schenken bij leven. Wat je tijdens je leven belastingvrij wegschenkt, zit later niet meer in de erfenis. In 2026 mag je je kind jaarlijks € 6.908 belastingvrij schenken en anderen € 2.769. Bereken het effect met de schenkbelasting rekentool.

Let op: overlijdt de schenker binnen 180 dagen na de schenking? Dan telt de schenking als deel van de erfenis. Op het laatste moment schenken om erfbelasting te besparen werkt dus niet. Dat geldt niet voor een schenking aan een ANBI of een schenking met de eenmalig verhoogde vrijstelling. Ook een testament kan helpen om de erfenis fiscaal slimmer te verdelen; daarvoor ga je naar een notaris.

Ben ik partner voor de erfbelasting als we samenwonen?

Samenwonen alleen is niet genoeg. Voor de hoge partnervrijstelling van € 828.035 (2026) moet je minstens 6 maanden voor het overlijden al aan alle voorwaarden voldoen. Jullie hebben een samenlevingscontract bij de notaris waarin staat dat jullie voor elkaar zorgen. Jullie staan op hetzelfde adres ingeschreven. Jullie zijn allebei meerderjarig. Jullie zijn geen familie in de rechte lijn, zoals ouder en kind. En niemand anders is voor de erfbelasting de partner van een van jullie. Zonder contract bij de notaris moet je minstens 5 jaar op hetzelfde adres ingeschreven staan.

Woonden jullie tegen jullie wil niet meer samen, bijvoorbeeld door opname in een verpleeghuis? Dan blijf je partner. Voor getrouwde partners geldt: wie een scheiding van tafel en bed heeft aangevraagd, is geen partner meer.

Voldoe je niet aan de voorwaarden, dan val je in de groep overige erfgenamen, met een vrijstelling van € 2.769 en een tarief van 30% tot 40%. Het verschil is enorm; een samenlevingscontract regelen kan dus veel erfbelasting schelen.

Wat verandert er in 2026 aan de erfbelasting?

Per 1 januari 2026 is de aangifte op twee punten veranderd. De aangiftetermijn is verruimd van 8 naar 20 maanden na het overlijden, voor overlijdens vanaf 1 januari 2026. En overleed de schenker in 2026 binnen 180 dagen na een schenking? Dan vermeld je de schenking in de aangifte erfbelasting. Dat zo'n schenking bij de erfenis hoort, is niet nieuw.

Ook nieuw: ben je het biologische kind van de overledene, maar niet juridisch erkend? Dan tel je sinds 1 januari 2026 als kind, met de kindvrijstelling en het lage tarief. Wel moet je met een DNA-test laten zien dat de overledene je biologische ouder is. Je erft hierdoor niet vanzelf: daarvoor moet je in het testament staan.

Moet ik de erfenis accepteren?

Je kiest zelf. Er zijn drie keuzes: zuiver aanvaarden, beneficiair aanvaarden of verwerpen. Bij beneficiair aanvaarden ben je niet met je eigen geld aansprakelijk voor schulden van de overledene. Dat is verstandig als je niet zeker weet of de erfenis positief is.

Erfbelasting betaal je alleen over wat je daadwerkelijk erft. Is de erfenis negatief of verwerp je hem, dan betaal je geen erfbelasting. Verwerpen of beneficiair aanvaarden regel je via de rechtbank; laat je hierover adviseren door een notaris.

Klopt er iets niet? Laat het ons weten

Bereken je erfbelasting

  • Gratis en zonder account
  • Klaar in 30 seconden
  • Je gegevens worden niet bewaard
Bereken vrijstelling en belasting

Verder lezen

Ken je iemand voor wie dit ook handig is?